تاریخ:
آیا جنگ می‌شود؟ 
درس نود و هشت
راز دپوی ۱۴۰ هزار کانتینر بندر شهید رجایی
انفجار اخیر در بندر شهید رجایی تنها ۱.۵ درصد از محموله‌ها را تحت تأثیر قرار داد و فعالیت بندر ظرف ۳۰ ساعت به حالت عادی بازگشت، اما پرسش رئیس‌جمهور درباره توقف ۱۴۰ هزار کانتینر به پاسخ کارشناس‌ها نیاز دارد.
زمان توقف کالا در بندر شهید رجایی از ۶ روز تا ۶۰ روز گزارش شده و در مواقعی کالا آن‌قدر در بندر مانده که فاسد شده و قوه قضاییه به پرونده ورود کرده است.
به گزارش فارس، انفجار اخیر در بندر شهید رجایی تنها ۱.۵ درصد از محموله‌ها را تحت تأثیر قرار داد و فعالیت بندر ظرف ۳۰ ساعت به حالت عادی بازگشت، اما پرسش رئیس‌جمهور درباره توقف ۱۴۰ هزار کانتینر به پاسخ کارشناس‌ها نیاز دارد.
پس از انفجار در بندر شهید رجایی، رئیس‌جمهور ایران این پرسش کلیدی را مطرح کرد که «آیا نگهداری ۱۲۰ تا ۱۴۰ هزار کانتینر برای ماه‌ها در این بندر ضروری است؟» اگرچه این حادثه در رسانه‌ها بازتاب گسترده‌ای داشت، اما بر اساس اعلام رئیس کمیسیون عمران مجلس، تنها ۲۰۰۰ کانتینر معادل ۱.۵ از کل محموله‌های بندر به‌طور مستقیم تحت تأثیر قرار گرفتند. عملیات بارگیری و تخلیه نیز ظرف ۳۰ ساعت از سرگرفته شد و ۹۸ درصد ظرفیت بندر فعال است.
آتش‌سوزی عمدتاً در بخش ذخیره‌سازی مواد شیمیایی رخ داد که در مجاورت کالا‌های غیرخطرناک نگهداری می‌شدند.
طبق اعلام سازمان بنادر، ۹۸ درصد ظرفیت عملیاتی بندر هم‌اکنون فعال است و منطقه آسیب‌دیده برای بازسازی مسدود شده است.
مقایسه بندر شهید رجایی با بنادر جهانی، کجا ایستاده‌ایم؟
برای پاسخ به سوال رئیس‌جمهور ابتدای باید شرایط ترخیص کالا را با بنادر مهم دیگر جهان مقایسه کنیم.
زمان توقف کالا در بندر شهید رجایی از ۶ روز تا ۶۰ روز گزارش شده و در مواقعی کالا آن‌قدر در بندر مانده که فاسد شده و قوه قضاییه به پرونده ورود کرده است.
این در حالی است که زمان ترخیص در بندر شانگهای چین و سنگاپور نهایتاً ۴۸ و ۱۲ ساعت است.
علل اصلی ترخیص کند کالا
تأخیر در تخصیص ارز: به گفته رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین صف تخصیص ارز واردات به ۱۷۰ روز رسیده است.
این تأخیر، ۴۰ درصد از کانتینر‌های معطل شده را به خود اختصاص داده است.
اولویت‌بندی کالا‌های اساسی: دارو و مواد غذایی در صف مقدم ارز دولتی قرار دارند، اما کالا‌های غیرضروری ماه‌ها در بندر می‌مانند.
سیستم دیجیتال ناقص: سامانه‌های گمرک ایران هنوز به‌صورت دستی با اسناد کاغذی ادغام می‌شوند.
طبق اتاق بازرگانی ایران، هزینه انبارداری از سال ۱۴۰۱ تاکنون ۳۵ درصد افزایش یافته است.
تاخیر‌ها سالانه بیش از ۱.۲ میلیارد دلار به بخش خصوصی خسارت وارد می‌کند.
راهکار راهگشا پیش پای دولت
طبق گزارش اندیشکده‌های ایران، آزمایش سامانه ترخیص فوری برای کالا‌های اساسی با کاهش زمان انتظار به ۱۰ روز از راهکار‌های حل مسئله توقف کالا در گمرک است. از طرفی ساخت پایانه مواد خطرناک تا ۱۴۰۴ با بودجه ۲۰۰ میلیون دلاری می‌تواند بنادر را ایمن کند.
حسن رفیعی کارشناس اقتصادی می‌گوید که «آسیب فیزیکی حادثه محدود بود، اما سیستم مدیریت بنادر نیاز به بازنگری دارد».
لیلا وصالی تحلیلگر لجستیک هم معتقد است که «مشکل ایران کمبود ظرفیت نیست، بلکه بهره‌وری پایین است. دیجیتالی‌کردن گمرک زمان ترخیص را نصف می‌کند.»
پیام به رئیس‌جمهور، راهکار‌هایی برای اطمینان بخشی به مردم
برای حل مسئله پیشنهاد می‌شود ایجاد ستاد ویژه ترخیص کالا با حضور بخش خصوصی برای رفع موانع ارزی تشکیل شود.
گزارش ماهانه شفاف از وضعیت بنادر برای کاهش نگرانی‌های عمومی نیز منتشر شود.
جمله پایانی از یک کارگر بندر
رحیم کارگر بندر شهید رجایی می‌گوید که «مشکل ما جا نیست، سیستم هوشمند می‌خواهد. همین حالا هم با همان جرثقیل‌های قدیمی، روزانه فقط ۵۰۰۰ کانتینر جابه‌جا می‌کنیم».
لینک کوتاه: کپی لینک
پایان «برف ابدی» نزدیک‌تر از همیشه؛ یخچال‌های استوایی پاپوآ شاید تا ۲۰۲۸ ناپدید شوند چین باتری آبی ساخت که می‌تواند بیش از ۳۰۰ سال دوام بیاورد اگر بیش از حد قند خون خود را کنترل کنیم چه اتفاقی برایمان می‌افتد؟ ۷ نکته جالب در مورد موشک‌های اسپیس‌ایکس که شاید ندانید ترامپ برای مهار هوش مصنوعی دست به دامن سازندگانش شد ۲۰ میلیون دلار برای تبلیغ ترامپ؛ پول دولت یا تبلیغات سیاسی؟ تصویری از «رحیم کن‌کن» لات نزولخوری که در دربار قاجار کار می‌کرد بنزین و اجاره خانه رقبای ترامپ چرا در میان لکه‌ها و ابرها، چهره می‌بینیم؟ نیتروژن در لاستیک خودرو چقدر دوام می‌آورد؟ ۲۵ مدیرعامل در آمریکا که بیشترین حقوق و مزایا را در سال ۲۰۲۵ دریافت کردند (+ اینفوگرافیک) سالیوان: باید جنگ با ایران را حتی با یک توافق بد، تمام کنیم شیوع دو برابری سرطان در افراد دیابتی نوع ۲ وزیر نیرو: ۲ هزار نقطه صنعت برق در جنگ تحمیلی سوم مورد اصابت قرار گرفت نماینده مجلس: جمعیت جانفدایان کشور به ۳۱ میلیون نفر رسید