تاریخ:
درس پنجاه و شش
کدام خلافِ واقع!
چه بخواهیم چه نخواهیم خبر کذب و شایعه، جزء لاینفک دنیای مجازی کنونی است، اما مهم این است که چنین اخباری تا چه اندازه در جامعه ضریب بگیرد و باورمند باشد. در حقیقت، آنچه باعث ضریب دادن به این دست اخبار میشود، نبود رسانه معتبر و حرفهای و مرجعیت خبری است و در چنین وضعی، وضع قوانین و تعقیب و مجازات نتیجه معکوس میدهد.
عصرایران - صابر گل عنبری روزنامه نگار در کانال تلگرامی خود نوشت: مجلس شورای اسلامی امروز دوفوریت لایحه دولت برای مقابله با «انتشار محتوای خلاف واقع» در فضای مجازی را تصویب کرد و این قانون هم به جمع قوانینی اضافه شد که متعاقب جنگ 12 روزه اخیر تصویب شده است.
در ترکیب «محتوای خلاف واقع» این که «واقع» چگونه و با چه عینکی دیده شود تا «خلاف» آن روشن شود، خود یک مساله است. فارغ از این که تعریف و تفسیر «محتوای خلاف واقع» در اجرا تا چه اندازه متناسب معنای حرفهای آن باشد یا نباشد؛ اما واقعیت این است که در عصر ارتباطات، سوشیال مدیا و هوش مصنوعی مگر میشود جلو انتشار اخبار، صرف نظر از صحت و سقم آن را گرفت؟
چه بخواهیم چه نخواهیم خبر کذب و شایعه جزء لاینفک دنیای مجازی کنونی است، اما مهم این است که چنین اخباری تا چه اندازه در جامعه ضریب بگیرد و باورمند باشد. در حقیقت، آنچه باعث ضریب دادن به این دست اخبار میشود، نبود رسانه معتبر و حرفهای و مرجعیت خبری است و در چنین وضعی، وضع قوانین و تعقیب و مجازات نتیجه معکوس میدهد.
از این رو، راه تحدید دامنه باور جمعی به چنین اخباری و خنثی کردن اثر آنها، نه قوانین سختگیرانهای است که بعضا میتواند مسیر بیان درستِ حقایقِ وقایع و نقدهای راهگشا را ببندد، بلکه وجود «رسانه معتبر» به معنای واقعی کلمه چه دیداری، چه شنیداری و چه نوشتاری به عنوان مرجع ملی است.
در طول جنگ 12 روزه اسرائیل علیه ایران، مدام از فعالینی خارجی از کشورهای مختلفی، این درخواست را دریافت میکردم که یک رسانه ایرانی معتبر به زبان عربی یا انگلیسی را به آنها معرفی کنم تا اخبار دقیق جنگ را سریعتر از طریق آن پیگیری کنند. اما رسانههای برونمرزی هم وضعیتی بهتر از دیگر رسانهها ندارند و انتشار برخی «اخبارِ خلاف واقع» در ایام جنگ همچون سرنگونی چند جنگنده اف 35 موجب شد، دستکم عدهای از ناظران در خارج، روایت رسانهای ایران پیرامون جنگ را با تردید و تشکیک پیگیری کنند.
احتمالا در هنگامه جنگ، این رسانهها صرفا به تاثیر روانی موقت چنین اخباری در داخل میاندیشیدند؛ بدون توجه به آسیب آن به وجهه کشور و لااقل روایت جنگ در خارج؛ به ویژه که به عنوان اطلاعیه نهادهایی چون ارتش منتشر میکردند. آیا پس از تصویب این قانون با چنین اخباری هم نظر به تبعات منفی آنها به عنوان مصادیق «محتوای خلاف واقع» برخورد خواهد شد؟ یا ......
لینک کوتاه: کپی لینک
کیپورد، شگفتیساز جام جهانی؛ اروگوئه بیلسا را به لبه پرتگاه برد ۵ اشتباه رایج در پمپ بنزین که باید فورا آنها را متوقف کنید مردم قبل از گوگل چطور در اینترنت جستجو میکردند؟ نروژ با حفر نخستین تونل دریایی دنیا، کشتیهای عظیم را از دل کوه عبور خواهد داد(+عکس) ۳ دلیل رایج برای افت فشار لاستیک (و نحوه تشخیص آنها) «دختران قاجاری در کلاس درس»؛ 130 سال قبل (عکس) عراقچی: تحریم صادرات نفت و پتروشیمی تعلیق شد/ برخی پول های مسدود شده آزاد شدند / طرح بزرگ بازسازی و توسعه اقتصادی ایران اجرایی شد معمای نامگذاری خودروهای مرسدس بنز؛ هر حرف و عدد چه معنایی دارد؟ چوب گلف بوگاتی معرفی شد / تبدیل زمین گلف به پیست مسابقه (+عکس) چرا بعضیها بعد از نوشیدن قهوه آرام میشوند و بعضی مضطرب؟ قراردادی که ایلان ماسک را نجات داد؛ کدام کشور آسیایی ناجی «اسپیسایکس» شد؟ چرا جنگنده اف ۳۵ موشکهایش را درون بدنه خود پنهان میکند؟ ایران قدیم؛ تصویری از یک «درویش خوشقیافه» در دوران قاجار مغز ما چگونه همزمان به دو زبان صحبت میکند؟ برندهای خودرویی با کمترین مشکل گزارش شده از سوی خریداران در سال ۲۰۲۶ (+ اینفوگرافیک)