تاریخ:
حیوان خانگی؛ عامل شیوع شپش 
درس صد و چهار
کشف حیرت انگیز اسکلت ۲۸ هزار ساله با تاج باشکوه صدفی!
مطالعه‌ای جدید روی بقایای پسر ۱۵ ساله‌ای که 28 هزار سال پیش همراه گورنهاده‌های مجلل در غار «آرِنا کاندیده» در لیگوریا در شمال‌غرب ایتالیا به خاک سپرده شده بود، نشان داده که او بر اثر حمله‌ی مرگبار یک خرس جان باخته است.
این گور نخستین‌بار سال ۱۹۴۲ کشف شد. پیکر یک نوجوان پسر به حالت طاق‌باز روی بستری از خاک سرخ قرار داده شده بود و توده‌ای از خاک زرد زیر آرواره‌ی او گذاشته بودند. شاخص‌ترین شیء کشف‌شده از گور، سربندی بود که از صدها صدف سوراخ‌شده و چند دندان نیش گوزن ساخته شده بود.
همچنین آویزهایی از جنس عاج، چهار ابزار سوراخ‌دار از شاخ گوزن (ابزار پرتاب نیزه) و یک تیغه‌ی بزرگ چخماقی که در دست راستش بود، در گور یافت شد. به‌دلیل همین مجموعه‌ی تدفینی چشمگیر که نشان‌دهندۀ جایگاه و اهمیت او در بین مردم خودش بوده است، باستان‌شناسان او را «ایل پرینچیپه» (به معنی شاهزاده) نامیدند. این گور یکی از غنی‌ترین تدفین‌های فرهنگ گراوِتی در ایتالیاست که تاکنون کشف شده است.
آسیب‌های شدید اسکلتی بلافاصله برای باستان‌شناسانی که آن را کاوش کردند آشکار بود. بخش‌هایی از کتف چپ، استخوان بازوی چپ، ترقوه‌ی چپ و آرواره‌ی چپ از بین رفته یا آسیب دیده بود. شدت صدمات به‌قدری بود که میان گردن، شانه‌ی چپ و آرواره حفره‌ای وجود داشت. توده‌ی «خاک زرد» که در آن محل قرار داده شده بود شاید با این زخم مرتبط بوده یا آسیبِ بدشکل‌کننده را می‌پوشانده یا بخشی از آیین درمان یا بازگرداندن تمامیت بوده است.
از همان ابتدا، فرضیه‌ی غالب این بود که این نوجوان در جریان شکاری نافرجام مورد حمله‌ی حیوانی وحشی قرار گرفته است. با این حال، تاکنون مطالعه‌ی جامع و کاملی روی استخوان‌ها و جراحات انجام نشده بود و زمانی که پس از جنگ جهانی دوم، اسکلت برای نمایش در موزه‌ی باستان‌شناسی لیگوریا بازسازی شد، با رزین‌ها و چسب‌هایی ترمیم شد که برخی شکستگی‌ها را پنهان کرد.
گروهی از پژوهشگران مجوز گرفتند تا استخوان‌ها را برای بررسی دقیق با فناوری‌های نوین از موزه خارج کنند. افزون بر استخوان‌های شکسته و مفقودِ شناخته‌شده، این تیم آثار گازگرفتگیِ زمانِ مرگ و نشانه‌ای خطی روی جمجمه یافت که با خراش چنگال سازگار است؛ نشانه‌هایی که با سناریوهای بالقوه‌ی مرگبار دیگر (مانند سقوط از ارتفاع زیاد یا خشونت انسانی) قابل‌توضیح نبود. با توجه به گوشت‌خواران بزرگِ شناخته‌شده در منطقه طی اواخر پلیستوسین، محتمل‌ترین عامل حمله «خرس قهوه‌ای» یا «خرس غار» بوده است.
پژوهشگران برپایه الگوهایشان، نتیجه گرفتند آسیب‌های جمجمه و مچ پای پسر ناشی از دندان و چنگال یک خرس غار یا خرس قهوه‌ای بوده است. ویتاله استفانو اسپاراسلو، نویسنده‌ی اصلی مطالعه و انسان‌شناس زیستی می‌گوید: «وقتی این اتفاق افتاده، او احتمالاً شکارچی نوپایی بوده که هنوز مهارت‌هایش را می‌آموخته.»
حیوان آرواره‌ی پسر را از جا درآورده، شیاری روی جمجمه‌اش ایجاد کرده، ترقوه‌اش را شکسته و اثری از گازگرفتگی روی مچ پای راستش بر جای گذاشته بود. حتی انگشت کوچک پای چپ او نیز شکسته بود. هرچند با قطعیت نمی‌دانیم، اسپاراسلو معتقد است این جراحات نشان می‌دهند خرس، پسر را بیش از آنکه طعمه ببیند، تهدیدی تلقی کرده که باید خنثی شود، زیرا این خرس‌ها گیاه‌خوار بوده‌اند.
در بررسی میکروسکوپی، شواهدی از مقدار اندکی ترمیم استخوان آشکار شد. این یعنی نوجوان بینوا چند روزی (حداکثر سه روز)، پس از آنکه به‌شدت توسط حیوان دریده شد زنده مانده بود. این موضوع نشان می‌دهد با وجود پارگی‌های شدید صورت و شانه و گازگرفتگی پا، رگ‌های خونی اصلی او سالم مانده بودند، وگرنه خیلی زود از خون‌ریزی جانش را از دست می‌داد. به‌احتمال زیاد همراهانش او را نجات داده و به مکانی امن رسانده بودند.
منبع: فرادید
لینک کوتاه: کپی لینک
چگونه احساس کنیم برای دیگران مهم هستیم؟ مفت‌خورهای طهران قدیم «تفنگ» چگونه وارد سرزمین سامورایی‌ها شد؟ آداب معاشرت نوین؛ چگونه در برابر آدم‌های خودشیفته تاب بیاوریم؟ چرا برخی کودکان در یادگیری ضعیف ترند؟ این نشانه ها را جدی بگیرید راهنمای کامل از بین بردن خط و خش لوازم استیل ضد زنگ در خانه چرا همیشه آدم‌های اشتباه وارد زندگی‌مان می‌شوند؟ شاید مشکل از یک الگوی پنهان باشد آیا اعتمادبه‌نفس زنان واقعاً کمتر از مردان است؟ محققان در مطالعه جدید پاسخ می‌دهند ایرانیان دوران ساسانی جهان پس از مرگ را چطور می‌دیدند؟ در تخت جمشید حتی یک زن نیست؛ پس این‌همه نام زنانه از کجاست؟ مرغ دارید اما حوصله غذای تکراری ندارید؟ این ۵ دستور را ببینید معمای ۹۹۹ کاروانسرا؛ چرا شاه‌عباس از ساخت هزارمین بنا خودداری کرد؟ ماشین لباسشویی بوی بد می‌دهد چیکار کنیم؟؛ مهم‌ترین دلایل بوی بد ماشین لباسشویی کشف یک شهر رومی که احتمالا «لاس‌وگاس دنیای باستان» بوده است وقتی پرحرفی دیگر «عادی» نیست؛ پشت حرف‌های بی‌پایان چه می‌گذرد؟