عصر ایران؛ مجله تصویری سلاح - در دهه 50 میلادی، زمانی که مرزهای توانمندی هلیکوپترها هنوز در حال ترسیم بود، شرکت هیوز (Hughes) رویای ساخت ماشینی را در سر داشت که حتی با استانداردهای امروز هم غول آسا به نظر می رسد: هلیکوپتر اکس اچ-28 (XH-28).

این پرنده قرار بود نسخه تکامل یافته و بهینه شده ی مدل اکس اچ-17 (XH-17) یا همان «جرثقیل آسمان» باشد. هیوز در طراحی این مدل، همان چیدمان کلی را حفظ کرد اما یک تغییر ساختاری بزرگ ایجاد کرد؛ برخلاف مدل قبلی که از دو پره استفاده می کرد، اکس اچ-28 قرار بود به چهار پره مجهز شود.

هیوز اکس اچ-17

هلیکوپتر هیوز اکس اچ-17

ویژگی های مهندسی و عملکرد

نکته متمایزکننده این هلیکوپتر، سیستم پیشران آن بود. در اکس اچ-28 خبری از جعبه دنده های سنگین و پیچیده نبود؛ در عوض، از جت های نوک پره (Tip Jets) برای به حرکت درآوردن روتورها استفاده می شد. طراحی بدنه نیز کاملا عملکردمحور بود؛ پایه های بسیار بلند این هلیکوپتر فضای کافی را برای سوار کردن محموله های فوق سنگین و حجیم زیر بدنه فراهم می کرد.

گفتنی است؛ جت‌ های نوک پره (Tip Jets) نوعی سامانه پیشرانش برای بالگردها هستند که در آن به جای استفاده از یک موتور مرکزی برای چرخاندن پره‌ های اصلی، موتورهای جت کوچک یا نازل‌ های خروجی گاز در نوک پره‌ های روتور قرار می‌ گیرند.

مشخصات فنی پیش بینی شده:

ظرفیت حمل بار: 20 تن (عددی خیره کننده برای دهه 50 میلادی)

پیکربندی: روتور چهارپره

سیستم قدرت: جت های فشار قوی در نوک پره ها

سرانجام پروژه

با وجود پتانسیل بالای این طرح برای جا به جایی تجهیزات سنگین ارتش آمریکا، اکس اچ-28 هرگز از ساخت تنها یک مدل اولیه بدون هیچ نمونه پروازی فراتر نرفت. در اواسط دهه 50 میلادی، با تغییر اولویت های بودجه دفاعی و پیچیدگی های فنی نگهداری از سیستم جت های نوک پره، بودجه پروژه قطع و توسعه آن متوقف شد تا XH-28 برای همیشه به عنوان یکی از «بزرگترین غول های ساخته نشده» تاریخ هوانوردی باقی بماند.

اکس اچ-28