فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۱۶۵۴۲۴
تاریخ انتشار: ۰۴:۳۰ - ۰۴-۰۳-۱۴۰۵
کد ۱۱۶۵۴۲۴
انتشار: ۰۴:۳۰ - ۰۴-۰۳-۱۴۰۵

کشف تازه تلسکوپ جیمز وب: سیاره‌ای دوردست با صبح‌های ابری و شب‌های صاف

مشتری داغ
دانشمندان با کمک تلسکوپ جیمز وب موفق شده‌اند نوعی پیش‌بینی هواشناسی برای سیاره‌ای فراخورشیدی انجام دهند.

دانشمندان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا توانسته‌اند برای نخستین بار تصویری نسبتاً دقیق از وضعیت آب‌وهوایی یک سیاره فراخورشیدی بسیار دوردست به دست آورند؛ دنیایی غول‌پیکر که در آن، صبح‌ها با آسمانی ابری آغاز می‌شود اما شب‌ها تقریباً صاف و بدون ابر است.

به‌ گزارش زومیت به نقل از ساینتیفیک آمریکن، سیاره‌ی مورد بررسی که «واسپ-۹۴ ای بی» (WASP-94A b) نام گرفته، حدود ۷۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و در دسته سیاره‌هایی موسوم به «مشتری داغ» قرار می‌گیرد؛ یعنی غول‌های گازی بسیار بزرگی که در فاصله‌ای بسیار نزدیک به دور ستاره خود می‌چرخند و دمایی فوق‌العاده بالا دارند.

پژوهشگران بیش از ده سال پیش این سیاره را کشف کرده بودند، اما مشاهدات جدید تلسکوپ جیمز وب اکنون جزئیاتی بی‌سابقه از جو و چرخه‌های آب‌وهوایی آن را آشکار کرده است.

دانشمندان هنوز نمی‌توانند بیشتر سیاره‌های فراخورشیدی را به‌صورت مستقیم تصویربرداری کنند، زیرا این دنیاها بسیار دور هستند و ستاره میزبانشان آن‌ها را غرق در درخشش نور خود می‌کند. به همین دلیل، اخترشناسان معمولاً از روش‌های غیرمستقیم برای مطالعه این سیاره‌ها استفاده می‌کنند.

یکی از این روش‌ها بررسی «گذر» سیاره از مقابل ستاره است. هنگامی که سیاره‌ای از دید ما از مقابل ستاره‌اش عبور می‌کند، مقدار بسیار اندکی از نور ستاره کاهش می‌یابد. اخترشناسان با اندازه‌گیری دقیق همین افت نور می‌توانند اندازه، جرم، مدار و حتی ترکیب شیمیایی جو سیاره را بررسی کنند.

جو سیاره‌های فراخورشیدی بسیار پیچیده‌تر و پویاتر از چیزی است که مدل‌های ساده پیشین تصور می‌کردند

در مورد واسپ-۹۴ ای بی، این گذر هر چهار روز یک بار رخ می‌دهد، زیرا سیاره بسیار نزدیک به ستاره خود قرار دارد و با سرعت زیادی به دور آن می‌چرخد. دانشمندان هنگام عبور نور ستاره از جو فوقانی این سیاره، طیف نور را تحلیل کردند تا نشانه‌های مواد شیمیایی مختلف را شناسایی کنند. اما مطالعه جو چنین سیاره‌هایی همیشه آسان نیست، زیرا ابرهای ضخیم می‌توانندجلوی نور را بگیرند و اطلاعات طیفی را پنهان سازند.

بااین‌حال، واسپ-۹۴ ای بی ویژگی خاصی دارد که به دانشمندان کمک کرده است این مشکل را دور بزنند. این سیاره دچار «قفل کشندی» شده؛ پدیده‌ای که در آن، چرخش سیاره با مدارش هماهنگ می‌شود و همیشه یک سمت آن رو به ستاره باقی می‌ماند.

ماه زمین نیز نمونه‌ای از همین پدیده است و به همین دلیل ما همیشه یک روی ماه را می‌بینیم. در نتیجه، در واسپ-۹۴ ای بی یک نیم‌کره همیشه در روز دائمی قرار دارد و نیم دیگر آن در شب همیشگی فرو رفته است. این اختلاف شدید دمایی میان دو نیمه سیاره باعث شکل‌گیری بادهای بسیار نیرومند در جو آن می‌شود.

دانشمندان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا توانسته‌اند برای نخستین بار تصویری نسبتاً دقیق از وضعیت آب‌وهوایی یک سیاره فراخورشیدی بسیار دوردست به دست آورند؛ دنیایی غول‌پیکر که در آن، صبح‌ها با آسمانی ابری آغاز می‌شود اما شب‌ها تقریباً صاف و بدون ابر است.

به‌ نقل از ساینتیفیک آمریکن، سیاره‌ی مورد بررسی که «واسپ-۹۴ ای بی» (WASP-94A b) نام گرفته، حدود ۷۰۰ سال نوری از زمین فاصله دارد و در دسته سیاره‌هایی موسوم به «مشتری داغ» قرار می‌گیرد؛ یعنی غول‌های گازی بسیار بزرگی که در فاصله‌ای بسیار نزدیک به دور ستاره خود می‌چرخند و دمایی فوق‌العاده بالا دارند.

پژوهشگران بیش از ده سال پیش این سیاره را کشف کرده بودند، اما مشاهدات جدید تلسکوپ جیمز وب اکنون جزئیاتی بی‌سابقه از جو و چرخه‌های آب‌وهوایی آن را آشکار کرده است.

دانشمندان هنوز نمی‌توانند بیشتر سیاره‌های فراخورشیدی را به‌صورت مستقیم تصویربرداری کنند، زیرا این دنیاها بسیار دور هستند و ستاره میزبانشان آن‌ها را غرق در درخشش نور خود می‌کند. به همین دلیل، اخترشناسان معمولاً از روش‌های غیرمستقیم برای مطالعه این سیاره‌ها استفاده می‌کنند.

یکی از این روش‌ها بررسی «گذر» سیاره از مقابل ستاره است. هنگامی که سیاره‌ای از دید ما از مقابل ستاره‌اش عبور می‌کند، مقدار بسیار اندکی از نور ستاره کاهش می‌یابد. اخترشناسان با اندازه‌گیری دقیق همین افت نور می‌توانند اندازه، جرم، مدار و حتی ترکیب شیمیایی جو سیاره را بررسی کنند.

جو سیاره‌های فراخورشیدی بسیار پیچیده‌تر و پویاتر از چیزی است که مدل‌های ساده پیشین تصور می‌کردند

در مورد واسپ-۹۴ ای بی، این گذر هر چهار روز یک بار رخ می‌دهد، زیرا سیاره بسیار نزدیک به ستاره خود قرار دارد و با سرعت زیادی به دور آن می‌چرخد. دانشمندان هنگام عبور نور ستاره از جو فوقانی این سیاره، طیف نور را تحلیل کردند تا نشانه‌های مواد شیمیایی مختلف را شناسایی کنند. اما مطالعه جو چنین سیاره‌هایی همیشه آسان نیست، زیرا ابرهای ضخیم می‌توانندجلوی نور را بگیرند و اطلاعات طیفی را پنهان سازند.

بااین‌حال، واسپ-۹۴ ای بی ویژگی خاصی دارد که به دانشمندان کمک کرده است این مشکل را دور بزنند. این سیاره دچار «قفل کشندی» شده؛ پدیده‌ای که در آن، چرخش سیاره با مدارش هماهنگ می‌شود و همیشه یک سمت آن رو به ستاره باقی می‌ماند. ماه زمین نیز نمونه‌ای از همین پدیده است و به همین دلیل ما همیشه یک روی ماه را می‌بینیم.

 در نتیجه، در واسپ-۹۴ ای بی یک نیم‌کره همیشه در روز دائمی قرار دارد و نیم دیگر آن در شب همیشگی فرو رفته است. این اختلاف شدید دمایی میان دو نیمه سیاره باعث شکل‌گیری بادهای بسیار نیرومند در جو آن می‌شود.

برچسب ها: جیمز وب ، مشتری ، مشتری داغ
ارسال به دوستان
captcha
شکلک ساده‌ای که از ایموجی‌ها بسیار قدیمی‌تر است؛ داستان پیدایش :-) چرا ماکارونی وقتی می‌شکند، معمولاً به دو تکه تقسیم نمی‌شود؟ عکس آتلیه‌ای «عبدالصمد میرزا، برادر ناصرالدین شاه» در جوانی تانک‌ها از گیربکس دستی استفاده می‌کنند یا اتوماتیک؟ کشورهایی که بیشترین پهپادهای نظامی بزرگ را در سال ۲۰۲۵ وارد کرده‌اند (+ اینفوگرافیک) هشدار نماینده ایران نسبت به پیامدهای حمله به ۱۱۱ مجتمع پتروشیمی و دارویی ایران خاطره مارال فرجاد بازیگر از فریماه فرجامی زیباترین دختر دانشکده هنرهای دراماتیک (+عکس) کارشناس صداوسیما: جنگ داریم، چه جنگی!/ بلایی سر نفت دنیا میاریم که اون‌سرش ناپیدا! در مشهد کنسرت ممنوع است! چرا؟ پیش‌بینی هوای تهران فردا چهارشنبه: باد شدید، افت دما و احتمال بارش برف در ارتفاعات سخنگوی دولت: با قدرت از منافع خود دفاع می‌کنیم/ این جنگ، جنگ تمدنی است زلنسکی: روسیه در تدارک برای انجام حمله‌ای گسترده به اوکراین است عراقچی: از تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی لبنان حمایت می‌کنیم آمریکا فروش سلاح به امارات و کویت را تایید کرد صدای انفجار در سلیمانیه عراق