وزیر دربار در چنگ پرستوی استالین/ ساختمانی که به مرد شماره ۲ وفا نکرد

عصر ایران ؛ علی نجومی _  نقل کرده اند حسادت معماران دربار قاجار به او حد نداشت، اما از یک زمان که گذشت از ابوالحسن خان معمار باشی تا علی خان مهندس و ممتحن الدوله در مقابلش سر تعظیم فرود آوردند.  شهرت داشت سکونت در خانه هایی که می سازد آدم ها را می برد اون بالا بالا ها یعنی سبب ترقی می شود. البته این مال دوران اوج کارش بود چون بعدها وقتی کم کم صاحبان آن خانه ها از اسب قدرت بر زمین افتادند. همه چیز را به نفرین خانه های او نسبت دادند.

کاخ صاحبقرانیه که نه به شاه قاجار وفا کرد نه به محمد رضا پهلوی که این کاخ را بسیار عزیز می داشت. یا خانه قوام که بعدها موزه آبگینه را به جایش ساختند و چه قدر قوام این عمارت را دوست داشت اما بعد از مدتی سکونت قوام در این خانه، رضا خان رضا شاه شد و قوام هم سال های خانه نشینی اش شروع شد.

اما نگین ساخته های استاد محمد علی خان معمار باشی ، عمارتی بود که در زمین های باغشاه قدیم قرار داشت و الان جزو دانشگاه جنگ ارتش است

این همان عمارتی است که عبدالحسین خان تیمورتاش یا همان سردار معظم خراسانی از سالار محتشم بختیاری خرید تا وقتی دست راست رضاشاه شد خوب پزش را بدهد که اگر شاه سعدآباد دارد من هم عمارت باغشاه را دارم.

در همین عمارت بود که سفرای روس و انگلیس را جادو می کرد و با آداب دانی اش همگان را به تحسین وا می داشت.

شهرت داده اند رفتار سلطنتی را هم او به خاندان پهلوی آموخت. نخست وزیران پهلوی اول می آمدند و می رفتند اما این تیمور تاش بود که گرداننده صحنه بود. سرنخ ها همه در دست او بود به طوری که رضا شاه در موردش گفت: حرف تیمور تاش حرف من است.

اما معلوم نشد چه شد طومار زندگیش در عرض چند ماه پیچیده شد. در زمستان 1311 دستگیر شد و در پاییز سال بعد در زندان قصر به شیوه ای وحشیانه به قتل رسید.

 انبوهی از اتهامات  را برای مرگ تلخش اعلام کردند: 
1- جاسوسی برای روسیه به اعتراف بوریس باژانوف دستیار ویژه استالین.
2-  مذاکره با روس ها بر سر نفت بدون اطلاع رضا شاه
3- اداعا های بزرگ در مورد قدرتش به عنوان وزیر دربار در مطبوعات انگلیسی در هنگام سفر به لندن در سال 1310 برای حل مساله دارسی.
4- اختلاس از بانک ملی
5- گم کردن اسناد مذاکرات نفت با انگلیسی ها در پی دل باختن به یک بانوی روسی که ار قضا پرستوی فرستاده توسط استالین بود.

پس از آن که زندگی تیمورتاش زیر و رو شد همه اموال و املاک او را مصادره کردند و عمارت باغشاه هم به همین ترتیب به دانشگاه جنگ تعلق گرفت. از نکات جالب این کاخ این که در دوره ای پیش از انقلاب تنها نظامیان با درجه سرهنگ و بالاتر از آن حق ورود به ساختمان را داشتند.

خصوصیات عمارت

این عمارت از سال 1395 به عنوان موزه جنگ پذیرای بازدیدکنندگان و علاقه مندان است.

آینه کاری ردیفی که بر روی سقف عمارت کار شده است مطمینا چشمگیر ترین بخش این ساختمان است. ارسی های رنگارنگ و خوش نقش و نگار ساختمان آدمی را سوار بر ماشین زمان می کند و به زمانی می برد که ساختمان های تهران جان رنگ بیشتری داشتند.

ساختمان دو طبقه است و یک زیرزمین بزرگ هم دارد. آینه کاری ها و گچبری های اندرونی واقعا چشم نواز هستند . در محوطه بیرونی هم بادی گفت که ماشین آلات و ادوات و تجهیزات سنگین نظامی هوایی قرار دارند. 

ورودی ساختمان به اتاق هایی بزرگ در طبقه اول راه دارد که اسلحه های مختلفی از دوره های مختلف در آن قرار دارد از اولین اسلحه هایی که توسط برادران شرلی در زمان شاه عباس به ایران آورده شد تا تسلیحات مربوط به دوران قاجار و پهلوی. باروت دان های چوبی این قسمت یکی از چشمگیرترین دیدنی های این بنای بی نظیر هستند.

در طبقه ی دوم هم اسناد و مدارک و مجسمه هایی از بزرگان تاریخ ارتش جمهوری اسلامی ایران قرار دارد.زیرزمین هم بخش جذاب دیگری است که در زمان ساکن بودن تیمور تاش و اهل و عیالش در این خانه، به عنوان آشپزخانه استفاده می شده است.

نیوشا ضیغمی: ارتباطی در کار نبود فقط همدیگر را نگاه می کردیم

بیشتر بخوانید:

چگونه جسد یک الاغ بزرگی باغ کامرانیه را فاش کرد؟

پیشگوی بزرگ و عمامه سحرآمیز

وقتی شهاب حسینی ناپدید شد/ هزارتوی موزه هنرهای معاصر

تماشاخانه

پارتیا، افسانه «آن‌شیگائو»؛ سفر شاهزاده ایرانی به چین / سوغات او یک دین بود

ساعت ۸:۱۵ ششم اوت ؛ هیروشیما / وقتی شهر در دیگ قیر می‌جوشید

فیلم های دیگر