عصر ایران - همه ما داستان هایی از کسب و کارهای عجیب شنیده ایم، اما ماجرای «میریام»، زن 67 ساله کلمبیایی، تعاریف قبلی را کاملا جا به جا کرده است. این زن توانسته با تبدیل علاقه شخصی اش به شایعات و حرف های خاله زنکی، درآمدی گزاف به دست آورد و حتی دو خانه برای خود بخرد!
میریام که خود را با افتخار یک «چیسموسا» (Chismosa) - واژه اسپانیایی به معنی زن شایعه ساز و غیبت گو - معرفی می کند، معتقد است که یک حرفه ای در کار خود است و تمام اخبار ریز و درشت محله را زیر نظر دارد.

کسب و کار میریام اصلا ساده و سرسری نیست؛ او دقیقا مانند یک کارآگاه یا خبرنگار محلی رفتار می کند:
دفترچه یادداشت همیشگی: میریام همیشه یک دفترچه همراه خود دارد و گفتگوهایی را که می شنود با جزئیات و تاریخ ثبت می کند تا داستان ها را دقیق نقل کند.
تابلو اعلانات و مدارک: در خانه او تابلویی وجود دارد که پر از عکس ها و اسناد مختلف است. او مدعی است این مدارک اثبات کننده ادعاهای او هستند؛ از جمله تصاویری از روابط پنهانی اهالی محله!
شنود هوشمندانه: او می گوید حتی هنگام گفتگوی معمولی با دیگران، تمام حواسش به اطراف است تا اخبار تازه را جذب کند.
قیمت های میریام بسته به میزان حساسیت اخبار متفاوت است:
اخبار معمولی محله: بین 5000 تا 10000 پزو کلمبیا.
حق السکوت و اسرار مگو: گران ترین مورد کاری او مربوط به مردی بود که در غیاب همسرش خیانت می کرد؛ میریام برای فاش نکردن این راز، 700 هزار پزو حق السکوت دریافت کرد!
او می گوید در بسیاری از موارد از هر دو طرف ماجرا پول می گیرد؛ هم از فردی که راز دارد تا آن را فاش نکند، و هم از طرف مقابل برای دادن اطلاعات!
میریام برای ماندن در صدر این بازار، راهبردهای جامعی دارد. او در خانه دوم خود جلسات بازی های تخته ای با دوستانش ترتیب می دهد تا در حین بازی، جدیدترین اخبار دست اول محله را مبادله و به روزرسانی کند.
با وجود شبیه سازی و رقابت برخی همسایه ها، میریام معتقد است اخلاق کاری دارد و می گوید: "من هرگز بدون مدرک حرفی نمی زنم."
پدیده عجیب کسب و کار میریام شاید در نگاه اول یک شوک رسانه ای به نظر برسد، اما موفقیت مالی او روی ریشه های عمیق رفتاری و زیستی انسان استوار است که منابع معتبر علمی آن را تایید می کنند:
چسب اجتماعی و بقای تکاملی (تئوری رابین دانبار): پروفسور رابین دانبار (انسان شناس دانشگاه آکسفورد) معتقد است غیبت و تبادل اخبار در گروه های انسانی اولیه، نقشی معادل «نوازش و نظافت متقابل در میمون ها» را داشته است. انسان ها از طریق تبادل اخبار، متوجه می شدند چه کسی قابل اعتماد است و چه کسی قوانین گروه را می شکند.
کاهش عدم قطعیت (نظریه آلپورت و پستمن): طبق پژوهش های گوردون آلپورت در حوزه روان شناسی شایعه، زمانی که جامعه با ابهام درباره اطرافیان روبرو می شود، تمایل به شنیدن اخبار کنترل نشده فوران می کند. دانستن رازهای دیگران به فرد حس «آگاهی» و «تسلط بر محیط» می دهد.
اهرم کنترل اجتماعی و ترس از بدنامی: در جامعه شناسی، غیبت به عنوان یک «مکانیسم مجازات غیررسمی» شناخته می شود. ترس شدید از بدنامی است که افرادی مانند همسایگان میریام را مجاب می کند مبالغ سنگینی را به عنوان «حق السکوت» پرداخت کنند.
ارزش اطلاعات به عنوان سرمایه اجتماعی: اطلاعات یک کالای باارزش است. کسی که بیشترین اخبار دست اول را دارد، در موقعیت قدرت قرار می گیرد و میریام از این قدرت طبیعی، یک مدل کسب و کار مالی استخراج کرده است.
ویدئوی مصاحبه با این زن 67 ساله در شبکه های اجتماعی بازدید زیادی داشته است. او قلک بزرگی پر از سکه و اسکناس را به نمایش گذاشته که تنها حاصل درآمد یک هفته او از فروش اخبار است.
میریام در پایان با لحنی طنزآمیز می گوید:
"غیبت در خون من است. هر جا که بروید شایعه وجود دارد، پس این شغل هرگز تمام نمی شود. در هر محله محترمی یک فرد خبرچین وجود دارد؛ اگر کسی را با این ویژگی در محله تان نمی شناسید، پس احتمالا خود شما همان فرد هستید!"
تنظیم و ترجمه: محمدمهدی حیدرپور