وقتي عضلات شما مي‌گيرد

جام جم آنلاين: «آخ خ خ خ خ» اين آخ بلند، شروع دست‌كم يك هفته گردن‌كجي يا دولا ماندن يا لنگيدن يا دراز كشيدن در رختخواب است و كج و كوله شدن ناگزيرتان يعني اين‌كه دچار گرفتگي عضلاني در گردن يا كمر يا ساق پا شده‌ايد و دردي طولاني و سخت، چاشني انجام فعاليت‌هاي روزمره‌تان مي‌شود و نمي‌دانيد كه شايد دليل اين درد يك بي‌احتياطي ساده باشد، مثلا بي‌احتياطي در رژيم غذايي!

درد ناشي از گرفتگي عضلات يكي از دردهاي شايع است كه معمولا در نواحي كمر، پشت ساق پا، گردن و ستون فقرات ايجاد مي‌شود و از زماني آغاز مي‌شود كه بدن شما براي مدتي طولاني در وضعيتي نامناسب قرار مي‌گيرد يا آغاز به فعاليت‌هاي شديد فيزيكي مي‌كنيد، اما بدن‌تان آمادگي لازم را ندارد و پيش از آن خودتان را گرم نكرده‌ايد و به اين ترتيب يكي از عضلات شما در نقاطي مثل گردن يا كمر دچار دردي شديد مي‌شود كه اصطلاحا مي‌گويند تير مي‌كشد و اين درد‌ آن قدر زياد است كه امكان تحرك را تا مدتي از شما مي‌گيرد.

اما آنچه گفتيم تنها دلايل گرفتگي عضلات نيست. دكتر منصور رايگاني، مدير گروه طب فيزيكي دانشگاه شهيد بهشتي درباره موارد نادرتر گرفتگي عضلات مي‌گويد: علت آن برخي بيماري‌ها‌ مانند اختلالات الكتروليت، ميوپاتي و نوروپاتي است. همچنين در زنان باردار به خصوص در مراحل آخر بارداري به علت اختلال يوني و كمبود كلسيم ممكن است در ران و ساق پا گرفتگي عضلات ايجاد شود.

به طور كلي گرفتگي عضله از ديدگاه علمي وقتي رخ‌مي‌دهد كه عضله‌اي دچار انقباض مي‌شود، اما به شكل اوليه‌اش بر نمي‌گردد. اين كه چرا چنين اتفاقي مي‌افتد به‌دلايلي مربوط است كه در انقباض و انبساط عضلات بدن ما نقش دارند كه از آن جمله مي‌توان به مواد غذايي مختلف در خون اشاره كرد.اين نكته‌اي است كه دكتر رايگاني در گفت‌وگو با فارس هم بر آن تاكيد دارد و هشدار مي‌دهد كه رژيم غذايي هنگامي در گرفتگي عضلات نقش دارد كه در آن مايعات و كلسيم كم مصرف مي‌شود.

اگر‌هاي پرخطر

گرفتگي عضلات معمولا چندان خطرناك نيست اما در اين زمينه هم اگرهايي در مراجع پزشكي وجود دارد، مثلا اگر شما به‌كرات دچار اين مشكل مي‌شويد، اگر حس كنيد ماهيچه‌هاي بازوها يا پاهايتان از قدرت سابق برخوردار نيستند و نمي‌توانيد فعاليت‌هاي پيشين را به راحتي انجام بدهيد، اگر اندام‌هايتان بي‌حس مي‌شود، اگر درد گرفتگي عضلات شدتي غير طبيعي پيدا كند به طوري كه از شدت آن بي‌خواب شويد، اگر تب كرده‌ايد و وزن‌تان بي‌هيچ دليل مشخصي در حال پايين آمدن است، در اين صورت ممكن است گرفتگي عضله يك واكنش عادي ماهيچه‌اي نباشد و در اين صورت بايد بسرعت به پزشك مراجعه كنيد.

چه طور آرام بگيريم؟

حتي اگر مردم دليل گرفتگي عضلات را بدانند و به آنها اطمينان دهيد كه پس از مدتي كوتاه بهبود پيدا مي‌كنند، اما درد ناشي از گرفتگي عضلات آنقدر شديد است كه كلافه‌شان مي‌كند و پي راه چاره براي رفعش مي‌گردند و اينجاست كه از انواع داروها تا كمپرس با آب سرد يا گرم استفاده مي‌كنند؛ اما مدير گروه طب فيزيكي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي مي‌گويد: بهترين راه درمان اين عارضه در هنگام گرفتگي كشش آرام و ممتد است، به طوري كه اگر عضلات پشت ساق پا گرفته شده است؛ فرد بنشيند، پاها را دراز كند و انگشتان پا را به سمت بالا بكشد.