ويراني دستاورد چند هزار ساله ايرانيان!

تا چند دهه گذشته کاريزهاي باستاني ايران به خوبي کار مي‌کردند اما امروز اين دستاورد چند هزار ساله ايرانيان به ويراني کشيده شده است.

خبرنگار ايسنا، در گفت‌و گو با يک پروفسور مردم شناسي به بررسي علل نابودي کاريزها پرداخته است.

پروفسور محمدرضا همزه‌اي، عضو هيات علمي دانشکده کشاورزي دانشگاه رازي کرمانشاه، توضيح داد: ايرانيان هزاران سال پيش به فناوري آب رساني زيرزميني که همان کاريز است، دست يافته و با آنها سرزمين‌هاي گسترده‌اي را جان دادند و در واقع با اين اقدام خود آبهاي زلال را براي نوشيدن کشاورزي به روي زمين آوردند.


وي تصريح کرد: استفاده از کاريز به عنوان شاهکار فناوري ايرانيان در همان دوران‌هاي باستان از سويي تا اروپاي ميانه و از سوي ديگر تا چين گسترده شد.

اين عضو انجمن ايرانشناسان اروپا، گفت: تا همين چند دهه گذشته کاريزهاي باستاني ايران به خوبي کار مي‌کردند تا اين‌که با زدن چاه و آوردن موتورهاي آب، دستاورد کهن ايرانيان به ويراني کشيده شد.

وي بيان كرد: تا همين چند دهه گذشته، نزديک به 6 ميليون هکتار از زمين‌هاي کشاورزي کشور توسط حدود 37500 کاريز آبياري مي‌شد که از ميان اين تعداد 21 هزار چشمه آن با گنجايش کامل بهره برداري مي‌شده است.

همزه‌اي عنوان كرد: در ميدان‌هاي ديگر نيز ايرانيان از دوران‌هاي کهن روش‌هاي شگفتي را براي بهره گيري از آب نوشيدني بکار برده‌اند و در اين راستا نيز ساسانيان به کارهاي بزرگي دست زده‌اند که نمونه هايي از آن‌ها هنوز هم پابرجاست.

وي افزود: يکي از نمونه‌هاي فناوري آبرساني ساسانيان را مي‌توان در سراب هرسين در استان کرمانشاه يافت؛ در آنجا مي‌توان ديد که آب سراب از زيرسنگ‌ها با فناوري پيشرفته‌اي به سوي يک حوض سنگي کشيده شده که افزون بر بهره گيري از اين فناوري براي نوشيدن آب اين حوض، براي سنجش زمان نيز به کار مي‌رفته است.

همزه‌اي عنوان كرد: از آنچه که از دوران ساسانيان به جا مانده است مي‌توان به خوبي دريافت که در اين دوران توجه ويژه‌اي به آبرساني کشاورزي و شهري مي‌شده است که متاسفانه مانند بسياري از ميدان‌هاي ديگر در اين باره نيز کار مهم پژوهشي، در نشان دادن پيشرفت‌هاي دوران ساسانيان انجام نشده است.