در شرایط هیجانی چطور صحبت کنیم؟

بسیاری از مشکلات ارتباطی ناشی از برداشت‌هایی است که افراد از پیام‌های یکدیگر می‌کنند. در واقع این تجارب ما هستند که برداشت‌های ما را تسهیل می‌کنند.

آنچه افراد را برای برداشت اشتباه کمک می‌کند، پیام‌های ضمنی است یا واژه‌های مشترکی که بار عاطفی متفاوتی دارند.

پیام‌های ضمنی
روابط صمیمی پر از پیام‌های ضمنی است، پیام‌هایی که دو طرف به صورت پنهان به یکدیگر می‌فرستند. پیام‌هایی از قبیل من دوستت دارم، حرف خوبی نزدی، از دستت ناراحتم و غیره. افرادی که از پیام‌های ضمنی بیشتر استفاده می‌کنند، آن هم زمانی که باید مستقیم صحبت کنند، احتمال برداشت اشتباه را افزایش می‌دهند.

شرایط هیجانی ذهن را برای برداشت‌های نادرست و آماده می‌کند. برای مثال وقتی ناراحت و عصبانی می‌شویم، هیجان ناراحتی یا عصبانیت، سیستم‌های هیجانی مغز را فعال می‌کند، در نتیجه سطوح عالی مغز نمی‌توانند پیام‌های طرف مقابل را به درستی معنا کند و در نتیجه ممکن است پاسخ اشتباه دهد. پاسخ اشتباه به صورت یک عامل، می‌تواند باعث افزایش تنش بین فردی می‌شود و پرخاشگری را تسهیل می‌کند. در نتیجه لازم است دو راه را برای زمانی که هیجانی می‌شوید استفاده کنید:

1- اندکی صبر کنید تا هیجان فروکش کند
2- به صورت مستقیم صحبت کنید

واژه‌های مشترک اما متمایز
در بسیاری از موارد افراد صمیمی از واژه‌هایی استفاده می‌کنند که معنای متفاوتی برای آن‌ها دارد. این موضوع می‌تواند ریشه در تجربیات شخصی و آموزشی داشته باشد. برای مثال در بسیاری از جمع‌ها کلمات مختلف بار معنایی متفاوتی پیدا می‌کند برای مثال بسیاری از افراد از واژه دیوانه برای رفتارهای اشتباه استفاده می‌کنند. این واژه برای جمع‌ها و موقعیت‌های مختلف معنای متفاوتی دارد اما ممکن است افراد از این واژه‌ها در جای نامناسب استفاده کنند.

وقتی بین دو نفر ناراحتی پیش می‌آید، ناراحتی باعث تداعی واژه‌هایی می‌شود که ما برای این موقعیت یادگرفته‌ایم، یکی ممکن است فحاشی کند، دیگری گوشه و کنایه بزند و غیره.

هر فردی راه مخصوص به خود را دارد. اما چون عصبانیت فیلترهای مغزی را تحت تاثیر قرار می‌دهد، ممکن است افراد اولین معنایی که از واژه‌ها به ذهنشان می‌رسد برداشت کنند. در واقع وقتی هیجانی می‌شویم، هیجان به عنوان یک تسهیل کننده، راه را برای نخستین برداشت آماده می‌کند، چرا که هیجان با دست کاری سیستم ادراکی، نشانه‌ها را به نفع هیجان تعبیر و تفسیر می‌کند. یعنی، وقتی عصبانی هستیم، صحبت‌های طرف مقابل را به نفع عصبانیت خود تفسیر می‌کنیم.

برای همین هم، برای صحبت کردن در شرایط حساس باید دقت زیادی شود و از واژه‌هایی استفاده شود که بار معنایی یکسان‌تری دارند.

دقت کنید در شرایط ناراحتی یا عصبانیت بیان صریح و مشخصی داشته باشید و از واژه‌های مناسب استفاده کنید.

سعی نکنید پیام‌های خود را به صورت ضمنی یا از طریق حرکات بدن نشان دهید، مستقیم و محترمانه صحبت کنید.

منبع: برنا