چهارشنبه سوری را چهارشنبه سوزي نكنيم

چهارشنبه سوری یکی از مراسم سنتی و زیبای ایرانیان است که در سه شنبه شب آخر سال انجام می شود و با مراسمی همراه است . در این مراسم شادمانی، آتش روشن کردن ، از روی آتش پریدن و خوشحالی های سمبولیک مرسوم است که متاسفانه امروزه این فرهنگ با آتش بازی های پرخطر عجین شده است . امروزه سیگارت، موشک سوتی، دینامیت، گاز و نارنجک دستی چهارشنبه سوری آخر سال را به آوردگاه رزم دو گروه تبدیل کرده است که قطعا تلفاتی نیز در پی خواهد داشت.

به گزارش عصر خبر، سالانه هزاران نفر به خاطر این مواد محترقه پر خطر راهی بیمارستان می شوند ، دچار سوختگی 30 تا 50 درصد می شوند (البته در حالت خوشبینانه)، نقص عضو می شوند (یعنی فرد به خاطر ساختن نارنجک دستی از مواد اولیه نارنجک به همراه چند سنگ استفاده می کند و نهایتا با باند پیچی آن با چسب برق یک نارنجک دست ساز آماده می کند و آن را به زمین ، دیوار یا در خانه دیگران می کوبد و ثمره آن نیز کاملا مشخص است. علاوه بر ایجاد آلودگی صوتی ، باعث ایجاد رعب و وحشت و آسیب جدی جسمی به مخاطبین این مواد محترقه می شوند (مخاطبین منظور افرادی هستند که مورد هجوم بیرحمانه این قبیل مواد محترقه قرار می گیرند و آینده و زندگی شان به شدت تحت تاثیر قرار می گیرد).

 اما از بعد دیگر خطرات ساخت نارنجک دستی برای خود فرد است که با یک اشتباه باید یک عمر به فکر نقص عضو باشد. می گویند چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی ؟ مگر انسان قوه تفکر و تعقل را از خدا نگرفته که قبل از هر کاری به عاقبت آن بیندیشد. ؟ اندیشمندان و نویسندگان معروف آمریکایی نیز در توصیه به مردم خود عاقبت اندیشی را توصیه می کنند. زمانی که یک فرد دچار آسیب از قبل نارنجک دست ساز می شود (البته خود کرده را تدبیر نیست)، روزهای ابتدایی با افسوس از اینکه چرا این کار را انجام داده شروع می شود و نهایت محکوم به عادت کردن با نقص عضوی است که خودش انجام داده است .

به قول دکتر ماکسول مالتز روانشناس و جراح پلاستیک فرآیند کسب عادت از یک اتفاق ناخوشایند (مثل قطع انگشت یک دست) 21 روز طول می کشد و پس از 21 روز فرد با اتفاق رخ داده کنار می آید. آیا ارزش این را دارد که به خاطر شنیدن یک صدای ناهنجار به خود آسیب بزنیم؟ البته شاید اقتضای سنین جوانی اینگونه باشد اما عاقبت اندیشی، عاقبت اندیشی و عاقبت اندیشی تنها چاره گذار از لذت های زود گذر و پر خطر است.

اینکه چهارشنبه سوری به عنوان یک مناسبت سنتی برگزار شود شکی در آن نیست اما بهتر است مناسبت های سنتی با مراسم سنتی و بی خطر برگزار شود و به دور از هیجانات کاذب. استفاده از مواد محترقه پر خطر جهت ترساندن و ایجاد رعب و وحشت دیگران یک کار زشت و نامطلوب بوده و قبل از اینکه این کار را انجام دهیم از خود بپرسیم آیا دوست داریم دیگران با ما چنین کنند؟

کیمیا 24 ساله به ما گفت: از ترقه بازی چهارشنبه سوری متنفرم، هر سال مجبورم از ترسم دو ساعت مرخصی بگیرم و در این روز از سال در خانه باشم.

از وی پرسیدیم که چرا مرخصی 2 ساعت مرخصی می گیری؟ گفت : خب معلوم است ، برای اینکه چشمم رو برای ترقه بازی ندهم. هیچ آدم عاقلی در این روز بیرون نمیره آخه الان فقط از رو آتش پریدن نیست بلکه انواع ترقه رو برای خودنمایی استفاده می کنن و گاهی نیز با غرض و مرض علیه دیگران استفاده می کنند که فکر می کنم در این مورد باید آسیب شناسی لازم انجام شود.

مسعود 18 ساله دیگر فردی بود که با او در این زمینه مصاحبه شد که گفت: من روز شماری می کنم که این روز برسد، انواع ترقه رو از قبل تهیه می کنم و آن را برای چهارشنبه سوری استفاده می کنم . نمی دانید که چقدر لذت داره وقتی نارنجک رو به دیوار می زنیم و صدایش را می شنویم.

از او پرسیدیم که به نظرت کار درستی انجام می دهی؟ وی پاسخ داد که چرا که نه؟ مگر چند روز در سال چنین اتفاقی می افتد ، تازه جوانیم و می خواهیم حال کنیم این تنها دل خوشی سالانه من است چکار کنم اینم از دست بدم چی برای من می مونه ؟

از او پرسیدیم که آیا ترقه زیر پای دیگران منفجر می کنی؟ گفت: نه اونقدر بی وجدان نیستم فقط من فکر لذت خودم هستم و اصلا دنبال مردم آزاری نیستم و راستش من فقط به شادی خودم فکر می کنم ، همین و بس.

دو دیدگاه متفاوت را در مورد چهارشنبه سوری دیدیم . اینکه چهارشنبه سوری باید به صورت سنتی و به دور از مواد محترقه پر خطر برگزار شود امری کاملا محرز است و قطعا افرادی به دنبال هیجانات کاذب هستند اما مدیریت چهارشنبه سوری بسیار مهم است. آیا مراسمی که در گذشته با شادی و از روی آتش پریدن همراه بود امروز هم با همان شور و نشاط و بدون خطر  انجام می شود؟ جواب یقینا منفی است.

 نظارت جدی دستگاه های مسئول بسیار مهم است تا در این روز شاهد نابینایی، ناشنوایی، نقص عضو، سوختگی و صدها اتفاق تلخ دیگر نباشیم . پس بهتر است که کمی واقع بینانه سلامتی بلند مدت را به لذت کوتاه مدت همراه با نقص عضو ترجیح دهیم و این تنها راهی است که می توانیم چهارشنبه سوری آرام و شادي را طی کنیم.