باران آمد ، هشدار هم داند ولی دوباره ایران غافلگیر شد / ببینید باران شنبه چه کرد

عصر ایران ؛ حسن ظهوری ــ بارش‌های شدید پاییزی بار دیگر بخش‌هایی از ایران را زیر آب بردند. از تهران و کرج تا لرستان، ایلام و چهارمحال و بختیاری، خیابان‌ها آب‌گرفته شدند، رودخانه‌ها طغیان کردند و راه‌های ارتباطی بسیاری از روستاها مسدود شدند. این بارندگی‌ها در کنار خسارت‌های گسترده، بار دیگر ضعف زیرساخت‌های شهری و آمادگی دستگاه‌های مسئول برای مقابله با سیلاب را آشکار کردند.

در تهران، خیابان ولیعصر و محدوده فرشته شاهد روان‌آب‌های گسترده بودند. آب در نهرها و کانال‌ها بالا آمد و به پیاده‌روها رسید. جریان آب در برخی معابر آن‌قدر شدید بود که به‌وضوح می‌شد خطر سیلاب را در قلب پایتخت دید.

هم‌زمان با جاری شدن آب در خیابان‌های تهران، ارتفاعات توچال زیر برف پاییزی سفیدپوش شده بودند. رودخانه‌های دربند و درکه نیز خروشان‌تر از همیشه به جریان افتادند و تصاویر سیلاب در شمال تهران به‌سرعت در فضای مجازی منتشر شد.

رودخانه کن هم که در بسیاری از روزهای سال جریان چندانی ندارد و گاهی به‌صورت فصلی پرآب می‌شود، این بار با حجم زیادی از آب به جریان افتاد.

بر اساس آمار مدیریت بحران تهران، در جریان این بارندگی‌ها ۴۳ مورد آب‌گرفتگی، ۱۳ مورد سقوط درخت و چند مورد پارگی کابل برق ثبت شد. این حوادث تلفات جانی نداشتند، اما خطر سیلاب جدی بود. برای شمال تهران هشدار قرمز صادر شده بود؛ با این حال، تصاویر منتشرشده بار دیگر این پرسش را مطرح کردند که آیا هشدارها و آمادگی‌های اعلام‌شده، به اندازه کافی جدی گرفته شده بودند؟

در کرج هم سیلاب بار دیگر خودروها را در خیابان‌ها به حرکت درآورد. تنها چند ماه از سیل قبلی این شهر گذشته بود؛ سیلی که بسیاری را غافلگیر کرد. این بار نیز با وجود هشدارهای هواشناسی، بخش‌هایی از شهر با آب‌گرفتگی مواجه شدند و به نظر می‌رسید مسیرهای هدایت آب و کانال‌های عبور روان‌آب، آمادگی لازم را نداشتند.

اما خسارت‌های این سامانه بارشی در مناطق دیگر ایران به‌مراتب سنگین‌تر بود.

لرستان بیشترین سهم را از خسارت‌های این بارندگی‌ها داشت. راه ارتباطی بیش از ۲۰۰ روستا در این استان مسدود شد. رانش زمین، ریزش کوه و جاری شدن روان‌آب، شماری از روستاها را از دسترس خارج کردند. برق ده‌ها روستا قطع شد و گاز برخی مناطق نیز با اختلال مواجه شد. دو دهانه پل تخریب شدند و بخش‌هایی از مسیرهای ارتباطی آسیب دیدند.

رانش کوه حتی مسیر راه‌آهن لرستان به خوزستان را نیز مسدود کرد و تردد قطارها در این مسیر متوقف شد.

میزان بارندگی در سپیددشت به ۱۲۷ میلی‌متر و در منطقه پاپی به ۱۴۰ میلی‌متر رسید. خانه‌های مسکونی نیز از هجوم آب در امان نماندند. در سپیددشت، منازل ۲۸ خانواده دچار آب‌گرفتگی شدند و نیروهای هلال‌احمر برای امدادرسانی به ده‌ها خانواده وارد عمل شدند. مسیر ریلی تهران به جنوب نیز برای مدتی مسدود شد و در برخی شهرستان‌ها مدارس و دانشگاه‌ها تعطیل شدند.

در چهارمحال و بختیاری، بیش از ۵۰ خانه زیر آب رفتند و راه ارتباطی حدود ۳۰ روستا در مناطق کوهرنگ به‌طور موقت قطع شد. میزان بارندگی در برخی مناطق این استان نیز از ۱۰۰ میلی‌متر فراتر رفت.

ایلام هم با طغیان رودخانه‌های فصلی و آب‌گرفتگی خیابان‌ها مواجه شد. خیابان‌ها و بلوارهای شهر ایلام زیر آب رفتند و تردد در بخش‌هایی از شهر مختل شد. سرریز کانال‌ها، آب‌گرفتگی معابر و اختلال در خدمات شهری از دیگر پیامدهای این بارندگی‌ها بودند.

در کهگیلویه و بویراحمد و بخش‌هایی از خوزستان نیز سیلاب جاری شد. کردستان و کرمانشاه هم از پیامدهای این سامانه بارشی بی‌نصیب نماندند.

در مازندران، تصاویر منتشرشده از آب‌گرفتگی مغازه‌ها در بابل نشان می‌داد که بارندگی‌ها بار دیگر مشکلات همیشگی این استان را تکرار کرده‌اند. مازندران سال‌هاست در مواجهه با بارش‌های شدید و سیلاب با بحران روبه‌رو می‌شود. پیش از این نیز درباره احتمال وقوع سیلاب در استان هشدار داده شده بود، اما تصاویر این بارندگی‌ها نشان دادند که همچنان فاصله زیادی میان صدور هشدار و آمادگی عملی برای مقابله با بحران وجود دارد.

البته این بار جاده چالوس پیش از وقوع سیلاب مسدود شد تا در صورت بروز حادثه، جان مسافران به خطر نیفتد. ظاهراً خاطره سیلاب‌های گذشته و تصاویر خودروهای گرفتار در آب، این بار تصمیم‌گیران را به بستن مسیر واداشت.

در میان تصاویر منتشرشده از بارندگی‌ها، البته خبرهای امیدوارکننده‌ای هم وجود داشت. سرچشمه زاینده‌رود، رودخانه‌ای که سال‌هاست با بحران کم‌آبی دست‌وپنجه نرم می‌کند، دوباره پرآب شده است. این تصاویر از تونل شماره یک کوهرنگ، پس از سال‌ها منظره‌ای را نشان می‌دهند که کمتر دیده شده بود.

دریاچه ارومیه نیز از بارش‌های اخیر سهم برده است. تصاویر منتشرشده از این دریاچه نشان می‌دهند که بارندگی‌ها چگونه می‌توانند بخشی از امیدها برای احیای دوباره آن را زنده کنند.

با این حال، بارندگی‌های اخیر بار دیگر ضعف ساختار مهندسی و شهرسازی در ایران را نیز به نمایش گذاشتند. اینجا زیرگذر غدیر قم است؛ جایی که با ورود حجم زیادی از آب، مسیر کاملاً زیر آب رفت و عبور خودروها غیرممکن شد. تصویری که بار دیگر نشان می‌دهد بسیاری از زیرساخت‌های شهری برای مواجهه با بارش‌های شدید و روان‌آب‌ها آمادگی کافی ندارند.

مسئولان می‌گویند هشدارهای لازم صادر شده بود و نیروهای امدادی و خدماتی در آماده‌باش قرار داشتند. اما نتیجه بارندگی‌ها در شهرها و مناطق مختلف کشور نشان داد که صرف صدور هشدار و اعلام آماده‌باش، برای جلوگیری از خسارت‌های سیلاب کافی نیست.

پرسش اصلی همچنان پابرجاست: چرا با وجود هشدارهای قرمز، باز هم غافلگیر می‌شویم؟ چرا هر بار باران شدیدی می‌بارد، راه‌ها بسته می‌شوند، خانه‌ها زیر آب می‌روند و زیرساخت‌های شهری از کار می‌افتند؟

آیا مشکل فقط شدت بارندگی‌هاست یا مسئله اصلی را باید در شیوه مدیریت بحران، ساخت‌وسازها، مسیرهای هدایت آب و آمادگی زیرساخت‌ها جست‌وجو کرد؟

سیلاب سرانجام فروکش می‌کند و آب از خیابان‌ها و خانه‌ها عقب می‌نشیند؛ اما پرسش‌های مربوط به مدیریت بحران، پیشگیری و آمادگی در برابر سیل همچنان باقی می‌مانند.

بیشتر بخوانید:

بارش برف در جاده‌های کردستان/ گردنه «تته» در کردستان مسدود شد

سرازیر شدن گل و لای به جاده چالوس در پی بارش پر حجم باران

هواشناسی: تا امشب در بیشتر مناطق کشور بارش باران ادامه دارد

تماشاخانه

باران آمد ، هشدار هم داند ولی دوباره ایران غافلگیر شد / ببینید باران شنبه چه کرد

درباره پرویز ثابتی ، قصاب اداره سوم ساواک چه می‌دانیم ؟

فیلم های دیگر