تاریخ وامدار ایثار؛ بررسی ۱۰ مورد از خطرناک‌ترین آزمایش‌های دانشمندان روی خود

عصر ایران - علم بهتر است یا ثروت؟ پرسشی است که شاید در حال حاضر در جامعه ما پاسخش کاملاً واضح باشد؛ اما اگر کمی به گذشته و به نقاط دیگر جهان سفری کنیم به پاسخی متفاوت خواهیم رسید.

برای برخی از افراد علم در جایگاه والاتری قرار دارد. این یک شعار نیست! برخی از دانشمندان حاضر شدند بر روی خودشان آزمایش دهند تا نتیجه کار خود را بررسی کنند. به احترام این افراد باید بگویم که تاریخ وامدار این دانشمندان است. در ادامه با دانشمندانی آشنا خواهید شد که جانشان را به خطر انداختند و از جان خود مایه گذاشتند؛ برای آن‌ها علم مهم‌تر بود:

۱. ویلیام جی. هارینگتون (۱۹۲۳-۱۹۹۲)

این محقق آمریکایی بر روی اختلالات خود ایمنی بدن کار می‌کرد. شخصی به بیماری «پورپورای ناشناس کاهش پلاکت» مبتلا بود و ویلیام نیز خون آن شخص را به خود منتقل کرد تا نشان دهد «بیماری» عامل نابودشدن پلاکت‌های خون است.

۲. ماکس یوزف فون پِتِن‌کوفر (۱۸۱۸-۱۹۰۱)

او یک شیمی‌دان و متخصص امور بهداشتیِ اهل آلمان در ایالت باواریا بود. پتن‌کوفر اسهال یک مرد وبا زده را نوشید تا نشان دهد که میکروب‌ها تنها پس از تماس با زمین آلوده می‌شوند. اما پس از این آزمایش او متوجه شد که اشتباه می‌کرده است.

۳. هارس ولز (۱۸۱۵-۱۸۴۸)

ولز یک دندان‌پزشک آمریکایی در کانکتیکات آمریکا بود که برای اولین بار «نیتروز اکساید» یا «گاز خنده» را در دندانپزشکی استفاده کرد. او سپرده بود که هنگام خارج کردن یکی از دندان‌هایش هنگام بیهوشی از این ماده استفاده شود. امروزه از گاز خنده در پزشکی برای القاء و ادامه بیهوشی مصرف می‌شود.

۴. نیکولا مینوویچی (۱۸۶۸-۱۹۴۱)

نیکولا برای اینکه تجربه و تاثیرات دار زدن را بهتر بفهمد، چندین بار خودش را دار زد. البته چندین نفر در کنارش بودند تا او را در آخرین لحظات نجات دهند. او یک پزشکی قانونی اهل رومانی بود و برای کار خود باید به درستی می‌دانست تا حکم اشتباه صادر نکند.

۵. جان اسکات هولدِین (۱۸۶۰-۱۹۳۶)

این فيزيولوژیست اسکاتلندی به کرات از خود به عنوان یک موش آزمایشگاهی استفاده می‌کرد تا تاثیرات تنفس ترکیبات گوناگون هوا و گازها را آزمایش کند. او حتی چندین بار از پسر خود «جک» نیز در آزمایش‌هایش استفاده می‌کرد.

۶. پی‌یر کوری (۱۸۵۹-۱۹۰۶)

پی‌یر کوری فیزیکدان فرانسوی و از پیشگامان بلورشناسی، مغناطیس و رادیواکتیویته بود. او برای اینکه تاثیر رادیوم بر روی پوست را بسنجد با کمک یک بند تکه‌ای از آن را بر روی بازوی خود بست. سوزش ناشی از آن این ایده را مطرح کرد که می‌توان از مواد رادیواکتیو برای درمان بافت‌های معیوب مانند تومورها استفاده کرد.

۷. بِری مارشال (-۱۹۵۱)

بری مارشال پزشک اهل استرالیا و برنده جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی در سال ۲۰۰۵ است. مارشال باکتری «هلیکوباکتر پیلوری» کشت شده در آزمایشگاه را نوشید تا ثابت کند دلیل زخم معده باکتری است و نه استرس یا غذای تند.

۸. جان پل استَپ (۱۹۱۰-۱۹۹۹)

این محقق آمریکایی به ایمنی برخوردهای هوایی کمک شایانی کرد. او تاثیرات کاهش سرعت شدید را بر روی بدن انسان آزمایش کرد. جان پل استَپ خود را به یک راکت سورتمه‌ای بست به سرعت ۱۰۰۰ کیلومتر بر ساعت رسید. در این نقطه بود که ترمز کرد و تاثیرات کاهش سرعت شدید را بررسی کرد.

۹. ورنر فورسمان (۱۹۰۴-۱۹۷۹)

«کاتتریزاسیون قلبی» روشي شامل عبور دادن يک لوله از ميان رگ‌هاي خوني و تزريق ماده رنگي براي پيداکردن محل انسداد است. این روش توسط فورسمان آلمانی در سال ۱۹۲۹ ابداع شد. او یک لوله لاستیکی بسیار باریک را وارد سیاهرگی در دست چپ خود کرد و سپس آن را به سمت قلب فرستاد.

۱۰. لاتزارو اسپالانتسانی (۱۷۲۹-۱۷۹۹)

زیست‌شناس، کاراندام‌شناس و کشیش کاتولیک ایتالیایی بود که در زمینه مطالعه تجربی عملکرد بدن تلاش‌های فراوانی کرد. او چندین چیز عجیب را بلعید! برای نمونه چند لوله چوبی حفره‌دار یا چند استخوان را در کیسه‌های پارچه‌ای کوچک گذاشت و بلعید تا آزمایش کند که چگونه ترشحات معده غذا را هضم می‌کنند.

چرا این فداکاری‌ها برای تاریخ علم حیاتی بودند؟

اگرچه امروزه به دلیل وجود کمیته‌های اخلاق پزشکی و پروتکل‌های سخت‌گیرانه، دانشمندان دیگر مجاز به انجام چنین آزمایش‌های خطرناکی روی خود نیستند، اما میراث این ۱۰ نفر همچنان ستون‌های پزشکی مدرن را نگه داشته است. فداکاری آن‌ها ثابت کرد که:

• اثبات سریع فرضیه: در زمان‌هایی که جامعه علمی در برابر ایده‌های نو (مثل منشأ باکتریایی زخم معده) مقاومت می‌کرد، آزمایش بر خود تنها راه متقاعد کردن جهان بود.

• دقت در نتایج: افرادی مثل نیکولا مینوویچی یا جان پل استپ با درک مستقیم درد و فشار فیزیکی، توانستند ابزارهای ایمنی و سیستم‌های قضایی دقیق‌تری را پایه گذاری کنند.

دستاوردها در یک نگاه؛ فداکاری‌هایی که جهان را تغییر داد

این جدول خلاصه‌ای از آن چیزی است که این قهرمانان با به خطر انداختن جان خود، به دنیای امروز ما هدیه دادند:

پرسش های متداول

• کدام یک از این دانشمندان به خاطر آزمایش روی خود نوبل گرفتند؟ بِری مارشال و ورنر فورسمان هر دو موفق به دریافت جایزه نوبل شدند.

• آیا آزمایش بر خود هنوز در علم قانونی است؟ امروزه محققان باید مجوزهای بسیار سختی دریافت کنند و معمولاً آزمایش بر خود به عنوان "مرحله اول" شناخته نمی‌شود و جای خود را به شبیه‌سازی‌های کامپیوتری و تست‌های بالینی داده است.

آیا هند از توافق نفتی با آمریکا عقب‌نشینی می‌کند؟

بیشتر بخوانید:

عجیب ترین چیزهایی که دانشمندان به نام علم خورده اند

تماشاخانه

وقتی پلنگ‌ها به روستا می‌آیند... این خبر خیلی بد است

بحران منابع انسانی در ایران ؛ چرا بهترین‌ها می‌روند / وقتی نیروی انسانی به صورت هزینه دیده می‌شود / تعدیل نیرو و پیامدهای شغل در آینده

فیلم های دیگر