10 نکته درباره نوبل ادبیات از نگاه گابریل گارسیا مارکز

عصر ایران- هر چند امسال جایزه صلح نوبل بیشتر در کانون توجه رسانه های داخلی قرار گرفته اما همواره نوبل ادبیات اهمیت خود را داشته است.

برنده جایزه نوبل ادبیات در سال 2015 امروز معرفی می شود. از این رو خالی از لطف نیست برخی از عبارات مشهور گابریل گارسیا مارکز برنده فقید جایزه نوبل در سال 1982 -و البته قبل از آن که این جایزه را ببرد- نقل شود:

-  نتیجه نهایی به شایستگی و حق مسلم کاندیدا ربطی ندارد. به انصاف و عدالت خداوند متعال نیز مربوط نیست. به اراده اسرار آمیز هیات داوران آکادمی سوئد مربوط می شود و بس!

-  آکادمی از 18 عضو مادام‌العمر تشکیل شده که ازبرجسته‌ترین استادان فرهنگی سوئدی هستند. دو تاریخ‌شناس، دو فیلسوف، سه متخصص در زبان‌های کشورهای شمالی و در بین همه آنها فقط یک زن.

-  آکادمی سوئد برای اولین بار مرتکب مساله‌ای شرم آور و مصلحت‌آمیز شد.نوبل ادبیات را به سر وینستون چرچیل دادند. چون جایزه صلح را نمی توانستند به او بدهند!

- اولین نویسنده‌ای که برنده جایزه نوبل شد، شاعر فرانسوی – سولی پرودوم- بود. او در زمان خود نویسنده معروفی بود ولی دیگر از کتاب هایش خبری نیست.

-  بسیاری از برندگان جایزه نوبل ادبیات حداکثر 7 سال پس از جایزه زنده ماندند! موضوع غم انگیزتر مربوط به آلبر کامو بود. با این که در 44 سالگی برنده جایزه نوبل شد در بحبوحه شهرت و دوران پر از افتخار خود در تصادف اتومبیل جان سپرد.

-  وینستون چرچیل در 79 سالگی جایزه را ربود و با این که روزی یک جعبه سیگار برگ می کشید و اهل نوشیدن بسیار هم بود چهار سال بعد از دریافت جایزه از دنیا رفت.

-   وقتی از ژان پل سارتر پرسیدند آیا از این که از قبول جایزه نوبل امتناع کرده پشیمان نیست؟ پاسخ داد: بر عکس. من زندگی خودم را نجات دادم! ( طعنه ای به خاطر مرگ دریافت‌کنندگان جایزه که اندک زمانی بعدتر رخ می‌داد). جالب این که درست 6 ماه پس از بیان این جمله سارتر از دنیا رفت!

-  در سال 1938 آدولف هیتلر دریافت جایزه نوبل برای آلمانی‌ها را ممنوع اعلام کرد. چون بنیان‌گذار آن یک یهودی بوده است.

-  تنها عضو آکادمی سوئد که بسیار خوب به اسپانیولی آشناست نویسندگان ما را می شناسد و به آکادمی پیشنهاد می‌کند و به خاطر آنها می‌جنگد شاعری است به نام آرتور لاندکوویست. این تلاش او را به خداوندی دوردست و یک معما بدل کرده است.( مارکز دو سال بعد خود به خاطر کتاب «صد سال تنهایی»برنده نوبل شد و این پیش‌بینی درست درآمد).

-آلفرد نوبل در سال 1895 این جایزه را با سرمایه 9 میلیون و 200 هزار دلار به وجود آورد. بهره این سرمایه هر سال قبل از 15 نوامبر بین برندگان تقسیم می‌شود.

_{*برگرفته از کتاب یادداشت های 5 ساله با ترجمه زنده یاد بهمن فرزانه/ نشر ثالث}