گزینه مخالفان نتانیاهو، رئیس پارلمان اسرائیل شد.
به گزارش عصرایران، احزاب عربی اسرائیل ( فلسطینی های دارای شهروندی اسرائیل) با حمایت از ائتلاف مخالفان نتانیاهو، گزینه نتانیاهو از ریاست پارلمان برکنار و رئیس جدید از میان مخالفان نتانیاهو به ریاست رسید.
پارلمان رژیم اسرائیل (کنست) دیروز سهشنبه در پی یک رقابت سیاسی پرتنش، امیر اوحانا، رئیس پارلمان و از متحدان نزدیک بنیامین نتانیاهو، را کنار گذاشت و "متان کاهانا"، نماینده حزب "یاشار" و از متحدان گادی آیزنکوت، رهبر اصلی جریان مخالف نتانیاهو، را به ریاست کنست انتخاب کرد. او با 66 رأی موافق در برابر 52 رأی برای گزینه مقابل، به ریاست رسید.
این اتفاق از مهمترین نشانههای تغییر موازنه قدرت در ساختار سیاسی اسرائیل پس از انتخابات پارلمانی اخیر به شمار میرود. انتخاب متان کاهانا به ریاست کنست را میتوان یکی از مهمترین تحولات سیاسی اسرائیل پس از انتخابات اکتبر 2026 دانست.
نتانیاهو اگرچه همچنان نخستوزیر دولت موقت است، اما از دست دادن ریاست پارلمان و احتمال واگذاری ریاست کمیتههای کلیدی به مخالفان، موقعیت سیاسی او را در دوره انتقال قدرت تضعیف میکند.
آسوشیتدپرس گزارش داد انتخاب کاهانا میتواند به مخالفان نتانیاهو امکان دهد پیش از تشکیل دولت جدید، کنترل بیشتری بر دستور کار قانونگذاری پارلمان به دست آورند.

رأیگیری برای تعیین رئیس جدید کنست پس از چندین ساعت بحث و جدال میان نمایندگان احزاب مختلف برگزار شد. این جلسه که با سخنرانیهای طولانی و تلاش برخی نمایندگان برای به تأخیر انداختن رأیگیری همراه بود، تا ساعات پایانی روز ادامه یافت.
ائتلاف مخالفان نتانیاهو، به رهبری گادی آیزنکوت، متان کاهانا را به عنوان نامزد خود معرفی کرد. در مقابل، حزب لیکود به رهبری نتانیاهو (نخست وزیر)، افیر کاتس را برای رقابت با اوحانا و حفظ ریاست پارلمان در اردوگاه خود مطرح کرد.
در نهایت کاهانا توانست 66 رأی کسب کند و افیر کاتس با 52 رأی از رقابت شکست خورد. پس از اعلام نتیجه، امیر اوحانا ریاست جلسه را به کاهانا واگذار کرد و نماد ریاست پارلمان، یعنی چکش ریاست، را به او تحویل داد.
بر اساس گزارش روزنامه جروزالم پست، نتانیاهو شخصاً در جلسه پارلمان حضور یافت و به نامزدی افیر کاتس رأی داد. همچنین نمایندگان احزاب شاس و یهودیت متحد توراتی از نامزد لیکود حمایت کردند.
حزب لیکود به رهبری بنیامین نتانیاهو از انتخاب کاهانا به شدت انتقاد کرد و گفت او با آرای احزاب حامی تروریسم به ریاست پارلمان رسیده است.
این موضعگیری در ادامه حملات انتخاباتی نتانیاهو علیه احزاب عرب اسرائیل مطرح شده است. نتانیاهو در جریان رقابتهای انتخاباتی، احزاب عرب را تهدیدی برای امنیت اسرائیل معرفی کرده بود؛ موضعی که با انتقاد این احزاب مواجه شد.
ایتامار بنگویر، وزیر امنیت داخلی پیشین اسرائیل و رهبر حزب قدرت یهودی، نیز از حمایت احزاب عرب از کاهانا انتقاد کرد.
بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی اسرائیل، پیش از رأیگیری در نامهای به کاهانا پیشنهاد کرده بود در صورت تعهد به عدم انتصاب معاونان رئیس پارلمان از میان احزاب عرب، از نامزدی او حمایت کند. همچنین اسموتریچ خواستار مشروط شدن دوره ریاست کاهانا به تشکیل دولت جدید شده بود.
کاهانا این پیشنهاد را رد کرد و در پاسخ، آن را در تضاد با اصول رفتار سیاسی و احترام به روند دموکراتیک دانست.
متان کاهانا، خلبان سابق و سیاستمدار اسرائیلی و عضو حزب "یاشار" به رهبری گادی آیزنکوت است. این حزب در اردوگاه راست میانه اسرائیل قرار میگیرد و با سیاستهای دولت نتانیاهو مخالفت میکند.
وی از متحدان سیاسی آیزنکوت محسوب میشود و انتخاب او به ریاست کنست، موقعیت پارلمانی این جریان را تقویت میکند.
کاهانا در نخستین سخنرانی خود پس از انتخاب به ریاست پارلمان گفت: "پارلمان اسرائیل خانه همه شهروندان این کشور است و من قصد دارم رئیس پارلمان همه باشم."
متان کاهانا از مخالفان نتانیاهو به ریاست پارلمان رسید

او همچنین بر لزوم رعایت احکام دادگاهها و اصلاح نظام نظارت و توازن میان قوای سهگانه تأکید کرد.
آیزنکوت نیز انتخاب کاهانا را اقدامی دموکراتیک توصیف کرد که به گفته او، نشاندهنده اکثریت قاطع خواهان تغییر در پارلمان است.
نقش احزاب عرب در برکناری رئیس پارلمان حامی نتانیاهو
یکی از مهمترین نکات این رأیگیری، حمایت احزاب عرب اسرائیل از نامزد جریان مخالف نتانیاهو بود.
ائتلاف سیاسی آیزنکوت برای انتخاب کاهانا به آرای نمایندگان احزاب عرب نیاز داشت. احزاب عرب در مجموع 19 کرسی در کنست دارند و حمایت آنها امکان شکلگیری اکثریت لازم برای کنار گذاشتن رئیس پیشین پارلمان را فراهم کرد.
جبهه مشترک (فهرست مشترک) پیش از رأیگیری اعلام کرده بود که از انتخاب کاهانا حمایت خواهد کرد. یوسف جبارین، از نمایندگان این جریان، نیز اعلام کرد که این گروه به مخالفت با نامزد لیکود ادامه خواهد داد و در مسیر تغییر دولت نتانیاهو نقش حمایتی ایفا میکند.
با این حال، گادی آیزنکوت تلاش کرده است میان همکاری پارلمانی با احزاب عرب و مشارکت آنها در دولت آینده تفاوت قائل شود. او تأکید کرده است که همکاری برای اداره کنست الزاماً به معنای حضور این احزاب در کابینه آینده نیست.
احمد الطیبی از نمایندگان اصلی عرب در پارلمان / کنیست اسرائیل

بر اساس گزارش جروزالم پست، از میان نمایندگان جریان حامی آیزنکوت، یاسر حجیرات، نماینده حزب رعام، به کاهانا رأی نداد.
چرا ریاست پارلمان برای مخالفان نتانیاهو اهمیت دارد؟ اهمیت این تحول صرفاً به تغییر رئیس کنست محدود نمیشود. در ساختار سیاسی اسرائیل، رئیس پارلمان از اختیارات مهمی در مدیریت جلسات، تنظیم دستور کار قانونگذاری، تعیین زمان بررسی طرحها و هدایت روند رسیدگی به لوایح برخوردار است.
به همین دلیل، مخالفان نتانیاهو امیدوارند با در اختیار گرفتن این جایگاه و ریاست برخی کمیتههای مهم پارلمانی، بتوانند بخشی از سیاستهای دولت پیشین را تغییر دهند.
از جمله مهمترین طرحهایی که جریان آیزنکوت قصد دارد در پارلمان دنبال کند عبارتاند از:
تشکیل کمیسیون مستقل تحقیق درباره حمله 7 اکتبر 2023 و بررسی شکستهای امنیتی و اطلاعاتی اسرائیل در برابر حمله حماس.
تعیین محدودیت برای دوره تصدی نخستوزیری با هدف جلوگیری از ادامه طولانیمدت حضور یک فرد در این سمت.
امیر اوحانا حامی نتانیاهو از ریاست پارلمان برکنار شد

لغو یا اصلاح قوانین قضایی دولت پیشین نتانیاهو که به اعتقاد منتقدان، اختیارات دستگاه قضایی را محدود و قدرت دولت در انتصاب قضات را افزایش داده است.
بازگرداندن بخشی از اختیارات مستقل دادستان کل اسرائیل که در دوره دولت نتانیاهو با تغییرات قانونی مواجه شده بود.
بازنگری در سازوکارهای نظارت و توازن قدرت میان دولت، پارلمان و دستگاه قضایی.
آسوشیتدپرس به نقل از آساف شاپیرا، پژوهشگر مؤسسه دموکراسی اسرائیل، گزارش داده است که ریاست کنست میتواند روند تصویب قوانین را به شکل قابل توجهی تسریع یا کند کند. به همین دلیل، انتخاب کاهانا برای مخالفان نتانیاهو یک دستاورد راهبردی محسوب میشود.
انتخابات پارلمانی اسرائیل در 27 اکتبر 2026 برگزار شد. نتایج این انتخابات باعث شد بلوک سیاسی نتانیاهو اکثریت پیشین خود را از دست بدهد؛ با این حال، هیچیک از دو جریان اصلی نتوانست به تنهایی اکثریت لازم برای تشکیل دولت را به دست آورد.
براساس نتایج انتخابات، ائتلاف حامیان نتانیاهو با همراهی احزاب راست افراطی و تندرو مذهبی، 53 کرسی از مجموع 120 کرسی کنست را در اختیار دارد.
ئتلاف مخالفان نتانیاهو به رهبری حزب یاشار به ریاست آیزنکوت 48 کرسی دارند.
احزاب عرب اسرائیل در مجموع 19 کرسی در اختیار دارند و میتوانند در رأیگیریهای پارلمانی از جریان مخالف نتانیاهو حمایت کنند.
منصور عباس از نمایندگان کلیدی عرب در پارلمان / کنیست

با حمایت احزاب عربی از مخالفان نتانیاهو، تعداد کرسی های این ائتلاف بالاتر از ائتلاف نتانیاهو قرار گرفت.
قبل از این، اسحاق هرتزوگ، رئیس حکومت، مأموریت تشکیل دولت جدید را به گادی آیزنکوت سپرده است. او برای تشکیل دولت 28 روز فرصت دارد و در صورت نیاز میتواند 14 روز دیگر نیز درخواست مهلت کند.
تا زمان تشکیل دولت جدید، بنیامین نتانیاهو همچنان در مقام نخستوزیر دولت موقت باقی میماند.
در صورتی که آیزنکوت نتواند ائتلاف لازم را تشکیل دهد، رئیسجمهور ممکن است فرصت دیگری به نتانیاهو بدهد یا در نهایت زمینه برگزاری انتخابات جدید فراهم شود.